Sürücü Direksiyon Eğitimi Programı
ARAÇ KULLANMAYA BAŞLANGIÇ
|
Sürücü eğitimi yalnızca
sürücü belgesinin verilmesinden önceki
süreçte uygulanan bir eğitimden ibaret
değildir. Trafik güvenliği konusunda,
gerek sürücü gerekse yaya olarak her
yaştaki bütün yol kullanıcılarının her
zaman bilinçli ve duyarlı olmaları için
kesintisiz bir eğitimin verilmesi
kaçınılmazdır.
Sürücü :
Sürücünün performansını
etkileyen faktörler o an bulunduğu ruh
hali, fiziksel durumu, ilaç,alkol
durumu,hava ve yol koşullarıyla aracın
durumudur. Bu faktörler olumlu durumda
iken aşağıdaki kişiliğe ve bilgilere
sahip olmalıdır.
Doğru bilgiyi
saygı,hoşgörü ve gerektiğinde beceri ile
uygulayabilen ve kullandığı motorlu araç
ile bütünleşmesi gereken kişi olmalıdır.
Genel trafik ortamında olabilecek
tehlikeleri bilmeli ve önceden sezmeli,
onu tehlikelerden koruyacak trafik
kurallarını ve yasal düzenlemeleri
öğrenmelidir.Yol ve yolcu güvenliğinin
tam olarak sağlanabilmesi için
kullandığı aracın yapısını, işlevini ve
yol güvenliği açısından karşılaşılan her
durumda uygun hareket edebilmek için
önem arz eden teknik konuları
bilmelidir. Tehlike anlarını ve risk
durumlarını zamanında fark edebilmeli ve
başvuracağı önlemleri bilmelidir. Genel
anlamda trafik güvenliğiyle ilgili
pozitif tavırlar geliştirme ve zayıf,
korumasız diğer yol kullanıcılarının
güvenliğini düşünme eğiliminde
olmalıdır.Kontrol panelinde bulunan
gösterge ve düğmelerin isimlerini,
fonksiyonlarını bilmek ve değerlendirmek
durumundadır. Bunun için sürücü adayına
kontrol panelindeki göstergeler
anlatılmalı ve öğretilmelidir.Motorun
fonksiyonlarını, aracın kontak, gaz,
debriyaj, vites özelliklerini, fren
sistemlerini öğrenmeli ve aracı sağlıklı
ve doğru biçimde
kullanabilmelidir.Araçta yasal olarak
bulunması gerekli olan donanım ve bazı
temel sorunların neden
kaynaklanabileceği hakkında bilgili
olmalıdır.Araç kullanımından önce
kontrol edilmesi gerekli olan parçaları
bilmeli ve azami güvenlik sağlanması ile
ilgili temel bilgileri öğrenmelidir.
Ayakkabılar :
Otomobil kullanacağınız
ayakkabılar: ne aynı anda iki pedala
birden basacak kadar aşırı geniş, ne
hissi azaltacak kadar aşırı kalın
tabanlı, ne de ayakların hareketini
engelleyecek kadar uzun topuklu
olmamalıdır. Eğer bu durumlardan bir
veya birkaçı mevcut ise daha sakin ve
tehlike arzetmeyecek bir sürüşle
yolculuk tamamlanmalıdır
Aracınızın motoru :
Motorunuzun hızlanabilme
kabiliyetini iyi tanımlayınız.
1.
Yüklü
yüksüz
2.
Yokuş aşağı
yokuş yukarı
3.
Klima açık
klima kapalı
Farlar, ışıklar, camlar ve silecekler :
Daha önce ve etkili
görebilmek için gündüz de kısa
farlarınızı yakınız. Her zaman temiz ve
çalışır durumda olmasını sağlayınız.
Karşıdan gelenin farları gözünüzü alırsa
sinirlenmeyin ve onunla uğraşmayın.
Aracınızın camları da temiz olmalı,
görüşünüzü engelleyecek hiçbir cisim
cama yapıştırılmamalı ve asılmamalıdır.
Silecekler görüşün kapanması beklenmeden
çalıştırılmalıdır.
Kalorifer , Rezistans :
İhtiyacınız olduğunda
çalışır durumda olmaları gerekir.
Rezistans arka camların buğusunu çözen
sistemdir.
İlkyardım
çantası , Yangın söndürücü :
İlkyardım çantası
göstermelik değil , gerçek bir ilk
yardım çantası bulundurunuz.
Yangın söndürücü ise
güvenilir ve yeterli olmalıdır.
Koltuğun ayarlanması ve koltuk başlığı :
Araca sol taraftan
binip sürücü yerine oturunuz. Koltuğu
ayarlamak için alt yanındaki mandalı
yukarı çekerek koltuğu ayarlayınız.
Koltuk başlığı arkadan çarpmalarda hayat
kurtarır.Her araca iniş binişte koltuk
başlığının ayarını kontrol ediniz.
Koltuk ayarında ise ;
Direksiyona olan
uzaklığınızı omzunuzu koltuk
sırtlığından kaldırmadan bileğinizi
direksiyonun 12 noktasına değecek
şekilde ayarlayınız.
Ayağınız debriyaj
pedalına basılı iken gergin olmamalı ,
dizinizdeki açı direksiyonu tutan
kollarınızdaki açıya benzer bir açı
oluşturmalıdır. Kol ve bacaklardaki açı
birbirine yakın olmalıdır.
Aynaların ayarlanması :
Sürücü yerinde yan
aynaların ve iç aynaların arkayı doğru
gösterip göstermediğini kontrol ediniz.
İç ayna elle arka camı olduğu gibi
göstermelidir. Dış aynalar mekanik veya
elektrik kontrollü olabilir.Ayarlamayı
unutmayınız.
Sürücü koltuğuna
oturduğunuz an ayarladığınız gözlem
aynası,yani iç ayna ile arka camı
tamamen görebileceğiniz alan iç ayna
görüş sahasıdır.Dış ayna ile görüş
sahası,aracın sağ ön ve sol ön
camlarının dışına takılı olan aynalarda
görüş alanı,sağ dış aynanın sağ tekeri
ve sağ arka tamponu,sol dış aynanın da
sol arka tekeri ve sol tampon ile
arkasından gelecek aracı görebilecek
şekilde olmalıdır.Sol omuz üzerinden
görüş sahası sürücünün sol omuzu
üzerinden baktığı zaman kendisini
geçmekte olduğu araç veya herhangi bir
şeyin emniyetli olduğunu görebileceği
mesafedir.Sağ omuz üzerinden görüş
sahası ise sürücünün kendisini
yetiştirmesinde oldukça özen göstermesi
gereken tahmin mesafesidir. Çünkü,sürücü
bulunduğu yer itibarıyla sağ tarafta
geçeceği araca,park ederken yanaşacağı
platform veya bankete oldukça uzaktır.
- Trafik 360 derecedir.
- En geç her 10 saniyede
bir aynalarınızı kontrol ediniz.
- Şerit değiştirirken kör
noktaya mutlaka başınızı çevirip
bakınız.
Emniyet kemeri :
Emniyet kemeri sürücü
koltuğunun solunda topludur. Maşalı veya
spiralli olan kemeri sol omzunuzda n
sağ koltuk altınıza doğru çekerek
mandallı kısmı el freni boşluğunda
bulunan yuvasına takınız. El ile çalışıp
çalışmadığını kontrol ediniz.
- Otomobilin içerisinde
bulunan herkesin takmasını sağlayınız.
- 50 km hızla meydana
gelen çarpışmada, araç içinde bulunan
herhangi bir kişinin veya cismin
ağırlığının 50 katına ulaşacağını
unutmayınız.

Direksiyon Simidi :
Araca yön vermeye yarayan
direksiyonu iki elle ve 9 – 15
pozisyonunda tutunuz. Sağa veya sola
manevra yaparken avuç içi yöntemini
kullanabilirsiniz. Direksiyonu
çevirirken kekeleterek çevirmeyiniz.
Dönüş tamamlandıktan sonra kontrollü bir
şekilde elinizi direksiyondan
gevşetiniz. Direksiyon sistemi mekanik,
havalı ve hidrolik olabilir.Hidrolik
tavsiyemiz.
Fren pedalı ve fren yapma :
Fren pedalı aracın hızını
azaltmaya ve durmaya yarayan sistemin
ayakla kumanda aygıtıdır.Direksiyon
çubuğunun hemen sağında döşeme üzerinde
bulunur.
- Acil durum freni ile
kompresyon frenini birbirine
karıştırmayınız.
- Acil durumda daha kısa
mesafede durmak için debriyaj ve frene
aynı anda basınız.
- İdeal frenaj için en
önemli unsurlardan biri algılama
süresidir.Bu süre ne kadar kısa
olursa,fren mesafesi için daha uzun süre
kalacağından daha etkin fren
yapılır.Algılama süresini minimuma
indirmek için;yola ve araca maksimum
konsantrasyon gerekir.
El freni :
Duran aracı tespit etmeye
yarayan fren sistemini elle kumanda
edilen bir aygıttır.Sürücü koltuğunun
sağında,vites kutusunun arkasında
bulunur.
Gaz pedalı ve gaz verme :
Araca istenilen ve vites
durumuna göre hız kazandırmaya
yarayan,motor düzenine ayakla kumanda
edilen aygıttır.Fren pedalının hemen
sağında bulunur.
Debriyaj pedalı ve kavrama noktası :
Debriyaj pedalı araca ilk
hareketi verdirmek ve seyir halinde
istenilen vites konumuna geçebilmek
üzere vites kutusuna ayakla kumanda
edilen bir aygıttır.Kavrama noktası
aracı sarsıntısız ilk hareketi ve seyir
halinde vites değiştirirken aynı
sarsıntısızlığı kazandıran en alt ve en
yüksek durum arasındaki mesafe
boşluğudur.
Vites kolu ve vitesler :
Vites kolu vites
kutusundaki dişlilere kumanda eden
koldur.Sürücü koltuğunun sağında
bulunur.Debriyaj yardımı ile kullanılır.
- Birinci vites;her türlü
yol koşulunda,kalkışta ve çıkış eğimli
bir yolda park halinde kullanılır.
- İkinci vites;kalkış
sonrasında toparlanma konumudur.
- Üçüncü ve sırasıyla
daha büyük vitesler aracın ve yolun
durumuna göre hız vitesleridir.
- Geri vites,geri manevra
ve iniş eğimli yolda park halinde
kullanılır.
Bakış teknikleri (düz yol,viraj ve
geriye) :
Düz yolda seyir halinde
iken bakışınız;soldaki aynayı,sağdaki
aynayı ve iç aynayı görebileceğiniz
biçimde ve takip ettiğiniz araç ile
karşınızdan gelen aracı iyi
izleyebilecek durumda olmalıdır.Sağa
virajlarda hafifçe sola,sol virajlarda
ise hafifçe sağa doğru eğilerek,virajın
durumunu ve viraja karşıdan gelen bir
aracın olmadığına hakim olmaya
çalışın.Geriye bakışta ise iki anlamda
bakış yapılır.Birincisi arkadan gelen
araç olup olmadığının iç aynadan
bakışı,ikincisi ise geriye gidiş halinde
bakıştır.Geriye gidişlerde,sağ kol
sürücü koltuğunun üzerine basar,ayaklar
kullanılacak pedalların üzerinde,sol el
direksiyon simidinde durur.Beden
yaklaşık 90 derecelik bir açıyla sağa
döner,baş tamamen arka cama ve camın
dışına bakar durumda olur.